سوء استفاده حکومت‌ها از اینترپل برای تعقیب روزنامه نگاران منتقد

حکومت های ناقض آزادی بیان، به طور گسترده از “اعلان قرمز” اینترپل (پلیس بین الملل) برای هدف قرار دادن روزنامه نگاران منتقد استفاده می کنند. بر همین مبنا، مدافعان آزادی بیان در جهان، خواستار اصلاح سازوکار پلیس بین الملل شده اند تا امکان سوء استفاده از آن علیه روزنامه نگاران وجود نداشته باشد.
گزارش‌های رسانه ها نشان می دهند که از ماه اوت گذشته، در سرتاسر اروپا حداقل ۶ روزنامه نگار هدف احکام بازداشت بین المللی ترکیه، آذربایجان، ازبکستان و قزاقستان قرار گرفته اند.
به گفته هانا مکلین، مدیر پروژه “شاخص سانسور” در سازمان “نقشه آزادی مطبوعات”، در تمام این موارد، احکام صادر شده دارای انگیزه‌های سیاسی بوده اند.
وی با یادآوری اینکه “اساسنامه اینترپل آن را از دخالت در پرونده های دارای ماهیت سیاسی منع می‌کند”، در مورد “استفاده ازسازوکار اینترپل برای هدف قرار دادن روزنامه نگاران” هشدار داده است.
دستگیری های اوکراین
پایگاه اطلاع رسانی “شاخص سانسور”، اخیرا در گزارشی تفصیلی موارد مختلف سوء استفاده از پلیس بین الملل برای مقابله با روزنامه نگاران منتقد را در ماه های اوت تا اکتبر ۲۰۱۷ فهرست کرده است.
به گزارش این وبسایت در ۲۱ اکتبر گذشته ژنارا اکمت روزنامه نگار و وبلاگ نویس اهل قزاقستان، به خاطر ذکر شدن نامش در اعلان قرمز پلیس بین‌الملل در اوکراین دستگیر شد و همچنان در بازداشت موقت به سر می برد.
در ۱۴ اکتبر، اوکراین یک روزنامه نگار منتقد جمهوری آذربایجان به نام فکرت حسینلی را بر مبنای اعلان تعقیب بین المللی اینترپل که به درخواست باکو صادر شده بود دستگیر کرد. اتهام او، ‘فساد مالی’ و ‘عبور غیرقانونی از مرز’ عنوان شده است
خانم اکمت، که در کشورش به اتهامات امنیتی متهم شده، تاکید دارد که این اتهامات با انگیزه های سیاسی مطرح شده اند.
وی برای یک روزنامه منتقد حکومت قزاقستان می نوشت و همزمان، موارد نقض حقوق بشر در این کشور را در وبلاگ شخصی خود مستند می کرد.
در ۱۴ اکتبر، اوکراین در اقدامی جداگانه، یک روزنامه نگار منتقد جمهوری آذربایجان به نام فکرت حسینلی را در فرودگاهی در شهر کیف بازداشت کرد.
آقای حسینلی در سال ۲۰۰۶ در هلند پناهنده سیاسی شده و در سال ۲۰۱۵، شهروندی آن کشور را به دست آورده بود. اینترپل ماه پیش این روزنامه نگار را، زمانی که در حال ترک اوکراین بود، بر مبنای اعلان تعقیب بین المللی اینترپل که به درخواست آذربایجان صادر شده بود دستگیر کرد.
اتهام او، “فساد مالی” و “عبور غیرقانونی از مرز” عنوان شده است. با توجه به اینکه فکرت حسینلی تبعه هلند است، اوکراین قانونا نمی تواند فکرت حسینلی را به زور به آذربایجان بفرستد، ولی دوستان این روزنامه نگار می گویند که او نگران ربوده شدن خود جهت استرداد غیرقانونی به آذربایجان است.
به گفته وکیل آقای حسینلی، در ۱۷ اکتبر دادگاهی در اوکراین دستور بازداشت وی در یک زندان موقت را، تا زمان برگزاری جلسه محاکمه اش صادر کرده است.
در اقدامی دیگر، مجددا در اوکراین، این کشور در ۲۰ سپتامبر نارسولو اکونژونف روزنامه نگار اهل ازبکستان را، با استناد به اعلان قرمز اینترپل بازداشت کرده.
این روزنامه نگار در حالی بازداشت شده که به همراه خانواده خود، از ترکیه وارد اوکراین شده و از این کشور تقاضای پناهندگی سیاسی کرده بود.
آقای اکونژونف، که از سال ۲۰۱۳ در تبعید به سر می برد، از خارج از این کشور مقالاتی را در انتقاد از دولت ازبکستان منتشر می کرد و از جمله، با سرویس ازبکی بی بی سی همکاری داشت.
دولت ازبکستان، با متهم کردن این روزنامه نگار به فساد مالی، که وی تاکید دارد ساختگی است، باعث شد تا نامش در فهرست افراد تحت تعقیب اینترپل قرار بگیرد.
پنج روز بعداز بازداشت نارسولو اکونژونف ، دادگاهی در کیف حکم زندان موقت ۴۰ روزه ای برای او صادر کرد تا در این فاصله تصمیم بگیرد باید به ازبکستان مسترد شود یا نه.
در ۹ اوت، دوغان آکانلی، روزنامه نگار اهل ترکیه، هنگامی که در حال گذراندن تعطیلات خود در اسپانیا بود، دستگیر شد. این روزنامه نگار، که از سال ۱۹۹۲ در کلن اقامت داشت، در نوشته های خود به وضعیت حقوق بشر ترکیه می پرداخت. ترکیه آقای آکانلی را به شرکت در یک سرقت مسلحانه متهم کرده که می‌گوید در سال ۱۹۸۹ اتفاق افتاده است
دستگیری‌های اتحادیه اروپا
سوء استفاده های اخیر از سازوکار تعقیب بین المللی اینترپل، حتی در داخل اتحادیه اروپا هم صورت گرفته است.
در ۹ اوت، دوغان آکانلی، روزنامه نگار اهل ترکیه، هنگامی که در حال گذراندن تعطیلات خود در اسپانیا بود، دستگیر شد. این روزنامه نگار، که از سال ۱۹۹۲ در کلن اقامت داشت، در نوشته های خود به وضعیت حقوق بشر در ترکیه و مشخصا کشتار ۱۹۱۵ ارامنه -که ترکیه منکر آن است- پرداخته بود.
ترکیه آقای آکانلی را به شرکت در یک سرقت مسلحانه متهم کرده که می گوید در سال ۱۹۸۹ اتفاق افتاده است. دادگاهی در ترکیه، وی را در سال ۲۰۱۰ به این اتهام محاکمه کرد که به تبرئه وی انجامید.
با وجود این در سال ۲۰۱۱، داگاه تجدیدنظر حکم اولیه را لغو و او را مجددا محاکمه کرد. نتیجه محاکمه جدید، صدور حکم زندان ابد برای این روزنامه نگار بود.
به فاصله دو هفته از دستگیری دوغان آکانلی در اسپانیا، این روزنامه نگار به دنبال واکنش شدید آنگلا مرکل صدراعظم آلمان آزاد شد. خانم مرکل سوء استفاده از پلیس بین الملل برای برای اهداف سیاسی را غیرقابل قبول دانست.
دو هفته پیش از دستگیری نافرجام آقای آکانلی، یک روزنامه نگار دیگر اهل ترکیه به نام حمزه یالچین نیز در فرودگاه بارسلون بازداشت شده بود.
آقای یالچین، که در هنگام سفر به اسپانیا برای تعطیلات دستگیر شد، در سال ۱۹۸۴ به عنوان پناهنده سیاسی به سوئد رفته بود و پاسپورت سوئدی داشت.
دادگاهی در ترکیه، حمزه سالچین را به “توهین به رئیس جمهور ترکیه” و “تبلیغات تروریستی” در نوشته هایش متهم کرده بود. سپس، نام آقای یالچین با پیگیری ترکیه در فهرست افراد تحت تعقیب بین المللی اینترپل قرار گرفته بود.
این روزنامه نگار، سرانجام در ۲۸ سپتامبر، به دنبال پیگیری های سوئد و به حکم دادگاه عالی اسپانیا از زندان آزاد شد.
دادستان استان دیاربکر ترکیه، در مکاتبه ای رسمی با اینترپل در ۲۸ سپتامبر، خواستار قرار گرفتن نام جان دوندش، سردبیر سابق روزنامه معروف جمهوریت در فهرست افراد تحت تعقیب بین المللی شده است
تلاش های ترکیه علیه روزنامه نگاران با استفاده از اینترپل، تا به آنجا گسترش یافته که آنکارا اخیرا حتی تلاش کرده تا در خاک آلمان هم یک روزنامه نگار را مورد تعقیب قرار دهد.
دادستان استان دیاربکر ترکیه، در مکاتبه ای رسمی با اینترپل در ۲۸ سپتامبر، خواستار قرار گرفتن نام جان دوندش، سردبیر سابق روزنامه معروف جمهوریت در فهرست افراد تحت تعقیب بین المللی شده است.
این در خواست، بر مبنای محتوای یک سخنرانی آقای دوندش در آوریل ۲۰۱۶ صورت گرفته که از نظر مقام های ترکیه، “تبلیغات تروریستی” به نفع حزب کارگران کردستان ترکیه (پ ک ک) بوده است.
این روزنامه نگار در ژوئن ۲۰۱۶ از ترکیه به آلمان گریخته بود و از آن زمان، در این کشور زندگی می کرد.

You may also like...