سخنگوی وزارت امور خارجه ایران روز دوشنبه ۱۰ خرداد گفت که گفت‌وگوهای ایران و عربستان سعودی «در فضای سازنده‌ای در حال پیشرفت است.»

به گزارش خبرگزاری ایرنا، سعید خطیب‌زاده در نشست خبری خود دربارهٔ آخرین تحولات مربوط به گفت‌وگوهای ایران و عربستان گفت: «هیچ‌گاه مرسوم نیست جزئیات مذاکرات پیش از حصول توافق در رسانه‌ها مطرح شود. گفت‌وگوها در فضای سازنده‌ای در حال پیشرفت است و امیدواریم که بتوانیم به نتیجه سازنده‌ای برسیم.»

وی در پاسخ به این پرسش که آیا برنامه‌ای برای اعزام زائران به حج امسال وجود دارد، گفت: «بله در حال رایزنی هستیم و باید ببینیم نتیجه چه خواهد بود.»

این سخنان سعید خطیب‌زاده درحالی بیان می‌شود که همزمان خبر رسید که گروه حوثی‌های همسو با ایران روز دوشنبه با هواپیمای بدون سرنشین به پایگاه هوایی ملک خالد در خمیس مُشَیط، در جنوب عربستان سعودی حمله کرده‌اند.

خبرگزاری رویترز با درج این خبر می‌نویسد که مقامات سعودی هنوز در این باره واکنشی نداشته‌اند.

جنگ یمن که از آن به عنوان جنگ نیابتی ایران و عربستان سعودی یاد می‌شود، در طول شش سال گذشته به یکی از پیچیده‌ترین بحران‌ها در منطقه و در عرصه بین‌المللی تبدیل شده است.

روز چهارم خرداد نیز تلویزیون دولتی عربستان سعودی اعلام کرد که نیروهای ائتلاف بین‌المللی به رهبری این کشور یک مین دریایی ساخت ایران در دریای سرخ کشف و منهدم کرده‌اند. ایران همواره اتهام کمک‌ تسلیحاتی به حوثی‌های یمن را رد کرده است.

مناسبات دیپلماتیک ایران و عربستان سعودی دو کشور در سال ۱۳۹۵ در پی حمله گروهی از معترضان به اماکن دیپلماتیک عربستان سعودی در ایران قطع شد.

نخستین‌بار روزنامه «فایننشال تایمز» روز ۲۹ فروردین امسال گزارش داد که مقامات ارشد جمهوری اسلامی و عربستان سعودی، شش سال پس از قطع روابط دیپلماتیک بین دو کشور، اوایل ماه آوریل در بغداد مذاکرات «مستقیم» انجام دادند.

ملک سلمان، پادشاه سعودی (سمت راست) و محمد بن سلمان، ولیعهد

چه چیزی سعودی‌ها را به میز مذاکره با ایران آورد؟

در حالی که مذاکرات میان جمهوری اسلامی ایران و عربستان سعودی برای رفع تنش‌ها میان دو کشور در جریان است، سعید خطیب‌زاده، سخنگوی وزارت خارجه ایران روز سوم خرداد، سخنان مقام‌های عربستان مبنی لزوم مذاکره درباره برنامه موشکی و «دخالت‌های منطقه‌ای» ایران را تکرار «ادبیات و کلام ملال‌آور گذشته» توصیف کرده بود.

شاهزاده رضا پهلوی، در گفت‌وگویی مشروح با سایت «عرب‌نیوز» که روز یکشنبه ۹ خرداد منتشر شد، استدلال کرده است که در صورت تغییر رفتار غرب در قبال ایران، رژیم حاکم بر تهران اصولا «نمی‌تواند رفتار خود را تغییر دهد؛ چرا که تمامی موجودیت آن به صدور ایدئولوژی‌اش وابسته است و از طریق آن و ضمن فعال کردن گروه‌های نیابتی، سودای تسلط بر منطقه را در سر می‌پروراند».

او مناسبات بحرانی ایران و عربستان را نتیجه مستقیم بی‌کفایتی سران حاکم بر تهران خوانده است.

در مورد احیای برجام: «مباحث کلیدی باقی مانده است»

ایران همزمان مذاکراتی را نیز برای احیای برجام با طرف‌های این توافق ادامه می‌دهد و آقای خطیب‌زاده روز دوشنبه در این باره گفت که «با وسواس گفت‌وگوهای وین را ادامه می‌دهیم. هر دور قابلیت دور پایانی بودن را دارد و اساساً نباید تعجیل کنیم. پیشرفت‌های قابل توجهی داشتیم اما مباحث کلیدی باقی مانده است.»‌

او در ادامه نیز گفت که «هیچ بن‌بستی در مذاکرات وین وجود ندارد و به بررسی مسائل کلیدی رسیده‌ایم. نه عجله‌ای برای توافق داریم و نه اجازه می‌دهیم مذاکرات دچار فرسایش شود. اگر گفت‌وگوها نیاز به تصمیماتی در تهران باشد، قطعاً این موارد در پایتخت مطرح خواهد شد.»

این در حالی است که نماینده روسیه در کمیسیون مشترک برجام اظهار داشته است که برنامه‌ای برای دور ششم مذاکرات وجود ندارد و سیر مذاکرات جهت احیای توافق هسته‌ای احتمالا در این دور خاتمه می یابد.

میخائیل اولیانوف روز یکشنبه در توئیتر با اشاره به جریان دور پنجم مذاکرات در وین، نوشته که مذاکره‌کنندگان با این استنباط پیش می‌روند که دور فعلی باید دور آخر مذاکرات باشد.