04

سازمان ملل متحد در گزارشی درباره ادعاهای بدرفتاری با اقلیت مسلمان در استان سین‌کیانگ چین، دولت این کشور را به «نقض جدی حقوق بشر» متهم کرده است.

چین سازمان ملل را ترغیب کرده بود از انتشار این گزارش، که آن را «نمایش ساختگی» قدرتهای غربی می‌خواند، خودداری کند.

این گزارش ادعاها درباره بدرفتاری با مسلمانان اویغور و سایر اقلیت‌های قومی را ارزیابی می‌کند. چین این اتهامات را رد کرده است.

اما محققان گفتند که موفق به کشف جریانی از بازداشت‌ها و «شواهد موثق» از اعمال شکنجه شده‌اند.

آنها چین را به استفاده مبهم از قوانین امنیت ملی برای سرکوب حقوق اقلیت‌ها و ایجاد «نظام بازداشت‌های خودسرانه» متهم می‌کنند.

این گزارش، که به سفارش دفتر کمسیر عالی حقوق بشر سازمان ملل تهیه شده، گفت که زندانیان در معرض «بدرفتاری» از جمله «مواردی از خشونت جنسی و جنسیتی» قرار گرفته‌اند.

براساس این گزارش، دیگران در معرض معالجات اجباری پزشکی و «اجرای تبعیض‌آمیز برنامه تنظیم خانواده و سیاست‌های کنترل جمعیت» قرار گرفته‌اند.

سازمان ملل توصیه کرد که چین فورا گام‌هایی برای آزادی «همه افرادی که به طور خودسرانه از آزادی خود محروم شده‌اند» بردارد و اشاره کرد که برخی از اقدامات پکن می‌تواند معادل «جنایت علیه بشریت» باشد.

این سازمان گفت نمی‌تواند مطمئن باشد چند نفر تحت بازداشت دولت درآمده‌اند، اما سازمان‌های حقوق بشر شمار بازداشتی‌ها در اردوگاه‌های منطقه سین کیانگ در شمال شرقی چین را بیش از یک میلیون نفر تخمین می‌زنند.

چندین کشور قبلا اقدامات چین در سین کیانگ را نسل‌کشی توصیف کرده‌اند.

اما پکن – که این گزارش را پیشاپیش مشاهده کرده – ادعاهای بدرفتاری را رد می‌کند و می‌گوید که این اردوگاه‌ها ابزاری برای مقابله با تروریسم است.

این گزارش در آخرین روز کاری میشل باشله کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل منتشر شد. او برای چهار سال در این پست بود.

سین کیانگ

منبع تصویر، GETTY IMAGES

توضیح تصویر، نیروهای امنیتی چین در سین کیانگ

انتقاد از کمیسر عالی

دفتر خانم باشله بیش از یک سال قبل اشاره کرد که تحقیق درباره ادعاهای نسل کشی در سین‌کیانگ در جریان است.

اما انتشار این گزارش چندین بار عقب افتاد که باعث شد برخی گروه‌های حقوق بشر غربی این اتهام را مطرح کنند که پکن خانم باشله را ترغیب کرده یافته‌های پرهزینه این گزارش را مدفون کند.

تا ساعاتی قبل از انتشار گزارش، چین مشغول اعمال فشار بر خانم باشله برای عدم انتشار آن بود.

کمیسر حقوق بشر سازمان ملل پنجشنبه گذشته در کنفرانسی خبری اذعان کرد که «تحت فشار فوق‌العاده ای برای انتشار یا عدم انتشار» گزارش قرار دارد.

اما او از این تاخیرها دفاع و استدلال کرد که تلاش برای دیالوگ با پکن بر سر گزارش به معنی «چشم پوشی» از محتویات گزارش نیست.

سوفی ریچاردسون، مدیر بخش چین در دیده بان حقوق بشر، گفت که یافته‌های گزارش نشان می‌دهد که «چرا دولت چین با چنگ و دندان برای جلوگیری از انتشار آن می‌جنگید.»

او افزود: «شورای حقوق بشر سازمان ملل باید با استفاده از این گزارش تحقیقات جامعی را درباره جنایت دولت چین علیه بشریت که اویغورها و سایرین را هدف می‌گیرد شروع کند و کسانی که مسئول هستند را پاسخگو بشناسد.»

«اویغورها و سایر قربانیان به آنها اعتماد کرده‌اند تا ابعاد واقعی بدرفتاری را منعکس کنند. اگر آنها برای قربانیان بلند نشوند چه کسی می‌شود؟»

ریتا فرِنچ، سفیر بریتانیا در شورای حقوق بشر، گفت «ضروری است که هیچ کشوری از بررسی بی‌طرفانه کارنامه حقوق بشر معاف نشود، و هیچ کشوری اجازه پیدا کند صدای مستقل کمیسر عالی حقوق بشر را ساکت کند.»

سرکوب اویغورها با اعتراضات جهانی روبرو شده است

منبع تصویر، GETTY IMAGES

توضیح تصویر، سرکوب اویغورها با اعتراضات جهانی روبرو شده است

در حدود ۱۲ میلیون اویغور که اکثرا مسلمان هستند در سین کیانگ زندگی می‌کنند. سازمان ملل گفت که اعضای غیرمسلمان این گروه هم ممکن است در معرض بدرفتاری‌های مطرح شده در گزارش قرار گرفته باشند.

بی‌بی‌سی پیشتر در سال جاری به اسنادی دست یافت که یک نظام سازمان یافته از تجاوز جمعی، آزار جنسی و شکنجه مسلمانان اویغور در شبکه‌ای از اردوگاه‌ها را آشکار می‌کند.

آن اسناد که به «فایل‌های پلیس سین‌کیانگ» معروف است، توسط برخی منابع به دست بی‌بی‌سی رسید و نشان داد که جامعه اویغورها براساس دستورهایی که از بالا از شخص شی جین‌پینگ رهبر چین صادر می شود هدف قرار می‌گیرند.

در سال ۲۰۲۰ ویدئویی منتشر شد که ظاهرا نشان می‌داد اویغورها با چشم بند به داخل قطارهایی هدایت می‌شوند.

آن ویدئو با اعتراض شدید بین المللی مواجه شد اما لیو شیائومینگ، سفیر وقت چین در بریتانیا، اصرار داشت که در سین‌کیانگ اردوگاه کار اجباری وجود ندارد.

موضع چین

چین کلیه اتهامات دایر بر نقض حقوق بشر در سین‌کیانگ را رد می‌کند.

سخنگوی وزارت خارجه چین در واکنش به «فایل‌های پلیس سین‌کیانگ» به بی‌بی‌سی گفت که این اسناد «تازه‌ترین نمونه از صداهای ضدچین است که سعی دارند چین را بدنام کنند.» او گفت سین کیانگ از ثبات و رفاه بهره‌مند است و مردم آن سعادتمندند.

چین در عین حال می‌گوید که سرکوب در سین‌کیانگ برای جلوگیری از تروریسم و ریشه‌کنی اسلام‌گرایی افراطی ضروری است و اردوگاه‌ها ابزار موثری برای بازآموزی زندانیان در مقابله با تروریسم هستند.

پکن می‌گوید که پیکارجویان اویغور با توطئه بمبگذاری، خرابکاری و ناآرامی مدنی، مبارزه‌ای خشن را برای ایجاد یک کشور مستقل دنبال می‌کنند. اما چین متهم شده که برای توجیه سرکوب اویغورها، تهدیدها را بزرگنمایی می‌کند.

اویغورهای استان سین کیانگ از تبار ترک هستند. آنها حدود ۴۵ درصد جمعیت سین‌کیانگ را تشکیل می‌دهند.

سین‌کیانگ رسما یک منطقه خودگردان مانند تبت در جنوب چین است.