همزمان با تشدید تنشها میان تهران و واشنگتن، دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، تعطیلات آخر هفتهاش در کمپ دیوید را نیمهکاره رها کرد و شامگاه شنبه به کاخ سفید بازگشت.
با این حال، دولت او درباره این بازگشت نامنتظره و تغییر برنامه ترامپ هیچ توضیحی ارائه نکرد.
از سوی دیگر، بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، سفرش به آمریکا را کوتاه کرد و برنامه سفر به ایالت تگزاس را که قرار بود در جریان آن با ایلان ماسک، مالک اسپیس اکس، دیدار کند لغو کرد.
بر اساس گزارش روزنامه «یدیعوت آحارونوت»، نتانیاهو قرار است پنجشنبه آینده به نیویورک برود و همان روز به اسرائیل بازگردد.
این همزمانی در تغییر برنامههای ترامپ و نتانیاهو، بار دیگر پرسشهایی را درباره تصمیم آمریکا در مواجهه با جمهوری اسلامی ایران مطرح کرده است.
ترامپ اصرار دارد ملاحظات انتخاباتی تعیینکننده سیاست او در قبال ایران نیست، و افزایش قیمت انرژی را بهایی میداند که برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای باید آن را پرداخت، و از آن دفاع میکند.
او روز پنجشنبه به اکسیوس گفت در حال نزدیک شدن به تصمیمی مهم درباره ازسرگیری حملات گسترده علیه ایران است و باید بررسی کند آیا میخواهد «وارد عمل شود و رژیم ایران را نابود کند یا نه».
ترامپ همزمان مدعی شد که همچنان آماده دیپلماسی است و ایران خواهان توافق است. در مقابل، تهران ازسرگیری مذاکرات را رد و تأکید کرد که تا زمانی که شروطش برآورده نشود، هیچ مذاکرهای انجام نخواهد شد.
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، روز یکشنبه ۲۹ شهریور در نطق پیش از دستور خود در جلسه علنی مجلس گفت که «دوگانه جنگ یا مذاکره واقعی نیست» و جمهوری اسلامی ایران باید هم در میدان نظامی و هم در عرصه دیپلماسی فعالیت کند.
قالیباف افزود: «باید معقول و مقتدرانه جنگید و در زمان مناسب با اقتدار و عقلانیت مذاکره کرد.» او توضیح داد که در زمان لازم باید با توان نظامی، طرف مقابل را عقب زد و پس از دستیابی به «پیروزی میدانی قابل توجه»، از ابزار دیپلماسی برای تثبیت این دستاوردها استفاده کرد.
رئیس مجلس شورای اسلامی همچنین گفت، در فضای سیاسی و نخبگانی کشور، دو رویکرد دارای «خطای راهبردی» است: «رویکردی که از جنگ سخن میگوید اما سازوکاری برای پایان آن ندارد، و رویکردی که به گفته او توان ملی ایران را دستکم میگیرد و پذیرش شروط یکطرفه طرف مقابل را پیشنهاد میکند.»
قالیباف در بخش دیگری از سخنانش گفت مواضع ایران در عرصه دیپلماسی «روشن، عقلانی و غیرقابل معامله» است و مدعی شد شروط ایران از طریق میانجیها به طرف مقابل منتقل شده است.
او تأکید کرد: «تا زمانی که این شروط محقق نشده و حقوق ملت ایران به رسمیت شناخته نشود و تعهدات آمریکاییها اجرا نشود، هیچ روزنهای برای بازگشت به شرایط پیشین مذاکره و باز شدن تنگه هرمز وجود نخواهد داشت.»
پیش از او نیز محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران، در گفتگو با شبکه خبری الجزیره با اعلام آنکه ارتباط میان تهران و واشنگتن به وسیله میانجیگران قطری و پاکستانی ادامه دارد، گفت که شروط ایران برای مذاکره به آنها ابلاغ شده است.
رضایی افزود، تهران منتظر پاسخ دونالد ترامپ درباره این شروط است. به گفته او، پایان دادن به جنگ در همه جبههها، آزادسازی داراییهای مسدود شده ایران و پایان محاصره دریایی، شروط ایران برای پایان جنگ است.
فرمانده پیشین سپاه پاسداران همچنین گفت که حکومت ایران به فتوای رهبر پیشین جمهوری اسلامی درباره سلاح هستهای پایبند است و دکترین هستهای خود را تغییر نداده، اما «نمیدانیم در آینده چه پیش خواهد آمد.»
او افزود اقدامات آمریکا و اسرائیل ممکن است سبب شود ایران از پیمان منع گسترش سلاحهای هستهای (انپیتی) خارج شود، اما ایران هنوز تصمیمی برای خروج از این پیمان نگرفته و این موضوع به رفتار واشنگتن بستگی دارد.
رضایی در بخش دیگری از اظهاراتش گفت ارزیابیها و محاسبات دونالد ترامپ درباره ایران اشتباه بوده است و به نفع واشنگتن است که شروط ایران برای پایان جنگ را بپذیرد.
او افزود ایران برای یک جنگ سرنوشتساز آماده است و از نقاط ضعف ارتش آمریکا اطلاع دارد و بیش از هر زمان دیگری برای مقابله با حملات هوایی این کشور آماده است.
این اظهارات همزمان با صدور هشدارهای امنیتی از سوی وزارت خارجه آمریکا و شماری از سفارتخانههای این کشور در منطقه خاورمیانه رخ داد.
در این هشدارها به «احتمال وقوع تشدید تنش نامنتظره» اشاره شده و آمده است که «حوثیهای مورد حمایت حکومت ایران در اقدامات خصمانه علیه عربستان سعودی مشارکت داشتهاند». همچنین هشدار داده شده است که «این درگیری ممکن است بهسرعت تشدید شود».
در همین حال، منابع آمریکایی احتمال دادهاند که ترامپ گزینه حمله به حوثیها در یمن را بررسی کند؛ شبکه «سیانان» این موضوع را گزارش کرده است.
به گزارش العربیه، تصاویر منتشرشده نشان میدهد یک فروند بمبافکن دوربرد و راهبردی «بی-۱بی» متعلق به ارتش آمریکا از پایگاه هوایی «فیرفورد» در بریتانیا به پرواز درآمده است.
بر اساس این گزارش، شواهد و نشانهها حاکی از ایناند که این جنگنده تسلیحات و مهمات سنگین را حمل میکند.
پیش از این نیز خبرنگار العربیه گزارش کرده بود که بازگشت زودهنگام دونالد ترامپ از اقامتگاه کمپ دیوید گمانهزنیها درباره احتمال حمله نظامی به حوثیها در واکنش به حمله اخیر آنها به ریاض را تقویت کرده است.