Scroll Top

روایت‌های متضاد ایران از «دوره سکوت صحنه نبرد»؛ آیا آتش‌بس «تله و دام» است؟

3

آتش‌بس دو هفته‌ای در جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران رو به پایان است. در روزهای گذشته، تنگه هرمز، محاصره دریایی ایران از سوی آمریکا و آتش‌بس، سه‌ ضلعی بود که چهره‌های سیاسی و رسانه‌ای در داخل ایران در باره آنها بحث و جدل داشتند.

جمعه گذشته، توییت عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران درباره باز شدن تنگه هرمز بخشی از اختلافات درون حکومت را برسر آتش‌بس، شعله‌ور کرد و واکنش‌های گسترده اصولگرایان و حامیان حکومت را به دنبال داشت. با این پیام آقای عراقچی، موجی از انتقادات علیه او و روند مذاکرات شکل گرفت و در نهایت یک روز بعد تنگه هرمز بسته شد و ظاهرا زور «میدان» و حامیان بستن تنگه هرمز بر دیپلماسی و حامیان مذاکره چربید.

روزنامه اعتماد، رسانه نزدیک به دولت، روز شنبه ۲۹ فروردین‌ در یادداشتی، وزیر خارجه ایران را «خردمند» خطاب کرد و نوشته او در شبکه ایکس را نشانه «عقلانیت سیاسی ایران» دانست. اما در مقابل، روزنامه کیهان این موضع آقای عراقچی را «پاس گل» به دونالد ترامپ خواند و از او خواست «سریعاً جبران کند و بر مسدود ماندن تنگه تأکید ورزد.»

حسین شریعتمداری در یادداشتی در روزنامه کیهان خطاب به عباس عراقچی نوشت: «لطفاً نظرتان را پس بگیرید!»

فشارهای رسانه‌ای حامیان حکومت علیه وزیر خارجه و انتقادات تند علیه او باعث شد تا چهره‌هایی مانند حسام‌الدین آشنا، مشاور حسن روحانی، خطاب به منتقدان بنویسد: «همه مذاکره‌کنندگان، از ترکمانچای تا اسلام‌آباد، با اختلاف در تاکتیک و نه استراتژی و با توجه به توان و منافع ملی، به مردم خیانت نکرده‌اند.»

در این روزها، قطعی طولانی مدت اینترنت، و محدودیت‌ها و ملاحظات امنیتی و سیاسی که رسانه‌ها برای انتشار اخبار دارند، باعث شده تا همه صداها درباره آتش‌بس شنیده نشود با این وجود نظرها و دیدگاه‌های متفاوتی از درون حاکمیت درباره آن منتشر شده است. در میان این صداهای متفاوت، امید و دلواپسی، و اعتماد و بی‌اعتمادی شنیده می‌شود و «نامشخص بودن» آینده و عدم قطعیت پس از آتش‌بس، به نوعی وجه مشترک بسیاری از تحلیل‌هاست.

صفحه اول همشهری و عکس مجتبی خامنه ای

منبع تصویر،HAMSHAHRI

توضیح تصویر،مجتبی خامنه‌ای در ۲۰ فروردین‌، در نخستین روز آتش‌بس، در پیامی به‌جای استفاده از واژه آتش‌بس، از تعبیر «دوره سکوت صحنه نبرد» استفاده کرد

«دوره سکوت صحنه نبرد نظامی»

قبل از بررسی دیدگاه‌ها و نگاه‌ها درباره آتش‌بس میان ایران و آمریکا به این نکته باید توجه داشت که مقام‌های سیاسی داخل ایران در به کار بردن واژه «آتش‌بس» ملاحظات سیاسی و ایدئولوژیک دارند و بخشی از مقام‌های ارشد و چهره‌های نزدیک به حکومت از به کار بردن این واژه پرهیز می‌کنند.

اگرچه مقام‌های ایرانی چندبار گفته‌اند که برای مذاکره با آمریکا به دنبال «تضمین دائم» هستند که مجددا هدف حمله قرار نگیرند ولی از نگاه حکومت، آتش‌بسی میان ایران و آمریکا وجود ندارد و این واژه به نوعی بی‌معنا است چرا که به گفته علی خامنه‌ای، رهبر پیشین جمهوری اسلامی، «اختلاف آمریکا و جمهوری اسلامی نه یک اختلاف تاکتیکی و موردی، بلکه اختلافی ذاتی است.»